Mister Gurdjieff’s Harmonium (Accordion Piano)

*

Çeviri: Nalan Özkan Lecerf

‘Ne kadar geç olursa olsun, her akşam yemeğinden sonra Gurdjieff salonda küçük akordeon-piyanosunu dizinin üstüne alır ve sol eliyle aşağıdaki notaları çalarken, sağ eli küçük akortlarıyla akıldan çıkmayan tek notalar üretirdi.

Ancak bir akşam hoş kokulu deposunda sadece beş kişimiz için farklı bir müzik çaldı. Bu fark, kederli armonilerden mi, yoksa müziği çalma şeklinden mi kaynaklanıyordu, bilemedim. Bildiğim tek şey, hiçbir müziğin şimdiye kadar bu kadar üzüntü verici olmadığıydı. Daha parça bitmeden başımı masanın üzerine koyup, ağladım. ‘Ne oldu bana böyle?’ dedim. ‘Bu odaya girdiğimde mutluydum. Ve sonra o müzik – ve şimdi yine mutluyum.’

‘Ağlatmak için nesnel müzik çaldım’, dedi Gurdjieff. ‘Bunun gibi birçok müzik var – bazıları güldürür veya sevdirir veya nefret ettirir. Bu, müziğin başlangıcıdır – iki, üç bin yıldır var olan ilahi müzik. Kilise müziğiniz böyle bir müzikten gelir, ancak bilmezler. Unuttular. Bu çok kadim olan, tapınaklarda çalışan müziktir.’

Bir kere çaldığında müziği bir dua gibi algılamıştım – yalvarır gibiydi. Sonrasında ‘Bu sadece hayal gücüm ve duygularım’ diye düşündüm ve hissettiğim şeyi hissetmemeye çalıştım. Ancak müziği bitirdiğinde gülümsemek ve enstrümanın tepesine eliyle hafifçe vurmak yerine sakince oturdu. Düşünceleri aracılığıyla bizlere bakarmışçasına gözleri hareketsizdi. ‘Bu bir duadır’, dedi sonra ve yanımızdan ayrıldı.’

*

*

***